Cắt bao quy đầu có lẽ là một thủ thuật có lịch sử lâu đời nhất trong y học. Ðây cũng là thủ thuật nhận được nhiều ý kiến khác nhau nhất kể từ cổ đại cho đến tận ngày nay. Hiện có rất nhiều dân tộc, quốc gia coi thủ thuật này không đơn thuần là biện pháp can thiệp y học mà chủ yếu vì những lý do tôn giáo hay văn hóa.
Cắt bao quy đâu - Một thủ thuật “giàu truyền thống”

Cắt bao quy đâu - Một thủ thuật “giàu truyền thống” 1
 Một ca phẫu thuật cắt bao quy đầu.
Một thủ thuật phổ biến và nhiều tranh cãi từ thời cổ đại

Theo những thư tịch y văn cổ còn ghi chép lại thì quả thực không có một thủ thuật nào lại được thực hiện từ lâu đời và phổ biến ở nhiều nơi trên thế giới như thủ thuật cắt bao quy đầu (phẫu thuật cắt bỏ phần da bọc phía đầu của dương vật). Ca phẫu thuật cắt bao quy đầu đầu tiên được thực hiện từ thời tiền sử.

Có nhiều dân tộc thực hiện thủ thuật cắt bao quy đầu nhưng mỗi nơi lại có một mục đích riêng và những quan điểm riêng, tùy từng thời kỳ về thủ thuật này. Người Hy Lạp cổ đại dù đã tiến hành nhiều ca cắt bao quy đầu như một liệu pháp y học nhưng về văn hóa họ không thích cắt bao quy đầu vì cho rằng “cái của quý” ấy để nguyên trạng trông dễ coi hơn. Còn người Ai Cập, theo nhận xét của Heroductus thì ban đầu họ rất thích cắt bao quy đầu vì theo họ, việc làm này mang đến sự sạch sẽ và ưa nhìn.

Trong thế kỷ 18, cắt bao quy đầu không được thực hành ở những người theo đạo Cơ đốc ở châu Âu vì coi đó là một sự “cắt xẻo kỳ quặc”. Chỉ có dân Do Thái và dân Thổ mới có cái “nghi thức đau đớn và nguy hiểm này”... Tại London (Anh), năm 1753 đã nổ ra một cuộc biểu tình phản đối dữ dội của người dân, đề nghị giải phóng người Do Thái ra khỏi thành phố do lo sợ rằng những người Do Thái sẽ làm lan tràn thủ thuật cắt bao quy đầu. Nam giới buộc phải bảo vệ “tài sản quý nhất của mình” là mảnh da phủ quy đầu, bằng chứng về sức mạnh nam tính, đó là niềm tin phổ biến và kỳ cục của đàn ông Anh thời đó về tình dục và cả sự ngộ nhận về người Do Thái.

Đến cuối thể kỷ 19, thái độ của dân theo đạo Cơ đốc ở Anh vẫn rất sợ thủ thuật cắt bao quy đầu, điều này thể hiện trong Bách khoa toàn thư Anh, tái bản lần thứ 9 năm 1876 vẫn viết rằng, cắt bao quy đầu là nghi thức tôn giáo của dân Do Thái. Thế nhưng, trong những lần tái bản sau của Bách khoa toàn thư thì quan điểm về cắt bao quy đầu đã thay đổi, thừa nhận sự mở rộng cho cả trẻ em những dân tộc không phải là Do Thái vì lý do sức khỏe, một biện pháp đề phòng bệnh tật cho trẻ em và được thực hành chủ yếu vì mục đích vệ sinh (Bách khoa toàn thư Anh, tái bản lần thứ 14, tập 5, 1929).

Vẫn rất được “ưa chuộng” trong xã hội hiện đại

Trong y học hiện đại, khi lớp da phủ quy đầu bị nhiễm khuẩn, gây khó khăn cho việc tiểu tiện thì chỉ định thường gặp và có hiệu quả nhất là cắt hoặc chít bao quy đầu. Tuy nhiên, theo thống kê của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), hiện có tới 30% nam giới trên thế giới đã được cắt bao quy đầu mà không phải như một biện pháp can thiệp y học bắt buộc, phần lớn là vì lý do văn hóa và tôn giáo. Thủ thuật này được thực hiện như một thông lệ tại hơn 50 quốc gia, tập trung tại vùng Trung Đông, Hoa Kỳ và nhiều vùng châu Phi và châu Á.

Hàn Quốc ban đầu không phổ biến thủ thuật này nhưng từ khi có mặt người Mỹ trên đất nước năm 1945 thì thủ thuật cắt bao quy đầu mới được thực hiện. Hiện nay, ở Hàn Quốc, hơn 90% học sinh nam được cắt bao quy đầu ở độ tuổi 12.

Xung quanh việc cắt bao quy đầu vẫn còn tồn tại nhiều tranh cãi ngay cả trong y giới lẫn trong xã hội. Trong khi một số tổ chức chống đối tục lệ cắt bao quy đầu, cho đây là một vi phạm nhân quyền trẻ em và thiếu bằng chứng y học, thì một số khác lại ủng hộ phẫu thuật này, cho đây là một phương pháp phát triển sức khỏe công cộng, nhất là giúp phòng chống bệnh AIDS. Vào tháng 3/2007, WHO và UNAIDS công nhận cắt bao quy đầu ở trẻ em nam giới là một phương pháp ngăn chặn HIV công hiệu, nhưng kèm theo cảnh báo là phẫu thuật này chỉ có thể ngăn chặn phần nào và không được dùng nó thay thế tất cả những phương pháp phòng chống khác. WHO cũng công bố những phát hiện khoa học về thủ thuật cắt bao quy đầu có thể phòng ngừa bệnh lây truyền bệnh HIV trong giao hợp nam nữ, nhất là trong những vùng bệnh này đang lan tràn như vùng Nam sa mạc Sahara châu Phi.

Mặc dù vậy, thời gian gần đây lại có một số bằng chứng khoa học và công trình nghiên cứu được đăng tải trên báo chí cho thấy, có khoảng 16% trẻ dưới 5 tuổi bị tử vong hàng năm do cắt bao quy đầu. Các tổ chức y học có uy tín ngày nay cũng nhận định lợi ích của việc cắt bao quy đầu đồng loạt cho trẻ sơ sinh là quá nhỏ so với nguy cơ. Chính vì thế, việc thực hành cắt bao quy đầu có tính đồng loạt cho trẻ em đang có dấu hiện dần được bãi bỏ ở một số quốc gia như New Zealand, Canada, Australia… Riêng tại Mỹ, thủ thuật này vẫn chiếm tỷ lệ cao nhất trong số các thủ thuật nhi khoa.

Trung Kiên (Theo Science&Vie)


Tổng hợp & BT:

Về Menu

suc khoe doi song bao suc khoe doi song